St. Nicolaas - Kerst Revue

Een prachtige poster voor de sinterklaas-kerstrevue in krijgsgevangenenkamp Stanislau, waar 2000 Nederlandse officieren gevangen zaten. O.K. staat voor opgepikte knapen, een cabaretgezelschap voor en door officieren, om de gevangenen uit de sleur halen, zodat ze hun zorgen eens opzij konden zetten. De show die vele malen werd opgevoerd bevatte onder meer een zigeunerorkest, cabaret, opera, dans, Johny and Jones, intermezzo's, orkest, the longwater pionneers etc. etc.

De poster is gemaakt door Tlt. G. van Amstel, schrijver van het boek "De zak met vlooien". Een absolute aanrader voor iedereen die interesse heeft in de geschiedenis van de wo2.

Een geweldige schenking van dhr. Ziëck, waarvoor dank!!

M.m.v.:

Kapt. de Boer, kapt. v.d. Burg, c.v. de Jong, kapt. Bont, lt. Brantjes, c.s. v. Vianen, lt. Miedema, lt. Brouwer, lt. Hussem, lt. Pantus, lt. Kroon, lt. v.d. Zande, maj. Jhr. Gevaerts, kapt. Bont, lt. Moraal, lt. Rouffaer, lt. Callenbach, c.v. Suyderhout, lt. van Amstel

Schenking foto's majoor J.C.A. Meijer

Van Dhr. Coumou heb ik al eerdere een aantal interessante schenkingen mogen ontvangen, en pas was het weer raak. Ik kreeg een vijftal prachtige foto's en het militair identiteitsbewijs van majoor J.C.A. Meijer, in de meidagen van 1940 commandant van het Ie bataljon van het 38e Regiment Infanterie.

De meest interessante foto is een nog onbekende uit kamp Neubrandenburg. Uit dit kamp zijn veel minder foto's bekend dan uit kamp Stanislau, waar de officieren zaten voordat ze in januari 1944 op transport gingen vanwege het naderende front. Op de foto is majoor Meijer te zien met een Engelse battle dress, met daarop rangemblemen op de kraag en een Nederlandse mouwleeuw. Mij was al bekend dat aan de Colditzers Britse tenuen verstrekt waren, maar dat ook andere officieren die kregen was nieuw, en zeker het feit dat ze zelfs rang- en nationaliteitsemblemen droegen!

Eenmaal terug in Nederland maakte hij deel uit van de commissie verantwoording krijgsgevangen officier der Koninklijke Landmacht. In oktober 1948 kreeg hij eervol ontslag, inmiddels in de rang van kolonel.

Officieren voor de ingang van een barak in Oflag 67 Neubrandenburg. Majoor J.C.A. Meijer linksvoor.

Conservendepot kamp Stanislau

En enkele vooroorlogse kiekjes:

 

Oorlogsdocumentatie van korporaal Leo Stuys, oppasser krijgsgevangen reserve-officieren

Van Dhr. Lafeber mocht ik afgelopen week een prachtige schenking ontvangen. Het gaat om een omvangrijke set documentatie van Korporaal L.C. Stuyts. In de meidagen van 1940 maakte hij als 21-jarige de strijd mee in de zuidelijke Grebbelinie bij Scherpenzeel. Op 12 juli 1943 begint voor Leo zijn krijgsgevangenschap. In de daaropvolgende twee jaren zit hij in maar liefst 6 krijgsgevangenenkampen, waar hij werkt als verzorger/ordonnans bij de krijgsgevangen reserve-officieren. Veel van zijn lotgenoten, de krijgsgevangen manschappen die in andere kampen terecht zijn gekomen hebben het moeilijker. Bijzonder aan de schenking zijn twee schriftjes die als dagboek gebruikt zijn. De eerste vorderingen zijn al gemaakt met het uitwerken hiervan. Verder zitten er enkele handgemaakte menukaartjes bij, vele foto's, ansichtkaarten uit mobilisatietijd, zijn Duitse registratiekaart, ontvangstbonnen van de rode kruispakketten en meer...

Ik wil Dhr. Lafeber hartelijk danken voor deze waardevolle toevoeging aan de collectie!

Leo's registratiekaart met pasfoto

Een handgemaakt menukaartje uit 1943, gemaakt in het kamp Muhlberg. Zijn regimentsgenoot Petrus Berting zou niet lang daarna overlijden aan de gevolgen van roodvonk (bloedvergiftiging).

Een schrift van zijn dagboek met de opschriften "Hoe lang nog??" en "Komt dit schrift nog vol?"

Stalag Luft 3

Recentelijk bracht ik een bezoek aan de unieke collectie van Ben van Drogenbroek. Ben is gespecialiseerd in Stalag Luft 3, een krijgsgevangenenkamp voor geallieerde vliegtuigbemanningen, o.a. bekend van ontsnappingen als “The Great Escape” en “The Wooden Horse”. Ben is een absolute autoriteit op het gebied van de geschiedenis van Luft 3 en hij heeft er ook een prachtig boek over geschreven: “The camera became my passport home”.

Zijn laatste boek gaat over Oflag XXI-B Schubin, een kamp wat ook gediend heeft als krijgsgevangenenkamp voor aircrew POWs. Ook dit boek is een standaardwerk en ik voel me vereerd dat ik een exemplaar van het limited edition boek cadeau kreeg! The camera is reeds uitverkocht, maar van het boek over Schubin zijn nog enkele exemplaren beschikbaar. Wie interesse heeft in een exemplaar melde zich!

Daarnaast mocht ik van Ben ook nog een origineel KLIM blik ontvangen voor de collectie.

Zie ook: https://www.facebook.com/share/p/1JthKKbgNsAs2joz/

Hieronder enkele foto’s van het boek, het blik en de collectie van Ben.

Luitenant-waarnemer J.J. Cramer

En alweer kon ik twee items toevoegen aan de set van Luitenant-waarnemer J.J. Cramer!

Door een tip van een bevriend verzamelaar kwam ik zijn de foto van zijn registratiekaart op het spoor en niet lang daarna diende een andere verzamelaar zich aan die een broodplankje had wat Cramer in Langwasser bewerkt had (Tim en Jan, bedankt!). Twee prachtige aanwinsten die de set nóg completer maken!

Cramer vloog in de meidagen van 1940 verkenningsvluchten in de Fokker C V vanaf het vliegpark Haamstede over Brabant en het zuidelijke deel van de Grebbelinie, bij Wageningen. Hij maakte deel uit van de groep officieren, cadetten en adelborsten die vanaf mei 1942 in krijgsgevangenschap gingen. Na de oorlog zweeg hij over zijn drie jaren achter prikkeldraad. Cramer zou uiteindelijk de dienst uit gaan als Kolonel bij de Luchtmacht. Hij was een bevlogen pistoolschutter en elk jaar wordt er op Heumensoord nog het Open Militair Kampioenschap (Kolonel) Cramer Revolver gehouden.

 

Joods zilverwerk

Weer een bijzondere schenking van een bevriend verzamelaar. Rudy Huetink uit de Achterhoek is met zijn collectie Ruurlo in Oorlogstijd 1940 1945 zeer gepassioneerd bezig om -met name- de lokale oorlogsgeschiedenis uit de vergetelheid te houden.

Het lepeltje werd achtergelaten op het onderduikadres nadat de familie Aaron gearresteerd werd. Siegfried Israël Aaron was in de jaren '30 met zijn gezin uit Duitsland gevlucht naar Nederland, waar ze tijdens de oorlog in Zutphen woonden. Opmerkelijk is de gespleten hoef op het lepeltje. Symbool voor kosjer vlees (herkauwende dieren met gespleten hoeven).

Het gezin; Siegfried (1887), Ida (1892) en de jongste zoon Ludwig (1928) werd in december 1942 afgevoerd naar kamp Westerbork. De oudste zoon, Richard Otto (1924), is daar al begin oktober aangekomen en wordt op 19 oktober 1942 op transport gesteld naar Auschwitz, waar hij door de selectie heen komt en in kamp Birkenau terecht komt. Vermoedelijk is hij later in Auschwitz gestorven.

De rest van het gezin gaat op 1 februari 1944 vanuit Westerbork op transport naar Bergen-Belsen. Moeder Ida Aaron-Weijl zou dit kamp niet overleven. Vanuit Bergen-Belsen komen Siegfried en Ludwig op het zogeheten verloren transport terecht. Dit transport met 2500 joden in een goederentrein reed twee weken door het door oorlog geteisterde Duitsland heen, om uiteindelijk bij het plaatsje Tröbitz tot stilstand te komen. Vader Siegfried heeft dit transport niet overleefd.

Toch was Ludwig niet helemaal alleen toen zij bevrijd werden. Hij droeg het verdriet samen met zijn zus Lotte (1921). Zij was kort voordat zij en haar man Ludwig Heijmann naar Westerbork werden afgevoerd getrouwd. Ludwig Heijmann is in Bergen-Belsen gestorven. Het verloren transport kostte aan ongeveer 550 Joden het leven. Het grootste deel daarvan stierf kort na de bevrijding als gevolg van vlektyfus. Ludwig Aaron en Lotte Heijmann woonden beide de rest van hun leven in Amsterdam.

 

Luitenant-waarnemer J.J. Cramer en dpl. soldaat T.C. Wildenburg

Recentelijk mocht ik van Dhr. Coumou en een anonieme schenker weer interessant materiaal ontvangen. Het gaat om drie voorschriften van de luchtvaartdienst, zoals onze luchtmacht voor de oorlog heette en een brief uit Stalag IV G. 

Toen ik de voorschriften ontving sloeg bij het lezen van één van de handtekeningen mijn hart een keertje over. Daar staat de naam J.J. Cramer! Van deze luitenant-waarnemer die in de jaren 42-45 in krijgsgevangenschap mocht ik al eerder een schenking ontvangen, uit de handen van Dhr. Ziëck. Wat een toeval!

De brief is ook zeer interessant. Geschreven door Soldaat Theodorus C. Wildenburg vanuit Paunsdorf (Leipzig). Daar was een buitencommando van Stalag IV G Oschatz, waar de krijgsgevangenen moesten werken in de munitiefabriek van HASAG. Dit was tegen de conventie van Geneve, waarin is vastgelegd dat krijgsgevangenen niet in de oorlogsindustrie tewerkgesteld mogen worden. Verscheidene protesten mochten niet baten. 

De brief is geschreven naar Arbeidsman J. Wildenburg, die voor de Nederlandse Arbeidsdienst werkte in het NAD kamp te Diessen, Brabant. Mogelijk was dit een broer of neef van Theo. De inhoud van de brief is opmerkelijk.

"Beste Joop,

Gek hé, 'n kaartje van me, maar jij zit daar ook in de ellende, al is 't niet zo erg als wij, dus we zijn lotgenoten zo'n beetje. Hoor hou je taai kerel, laat je niet nemen door die gasten en je kameraden hoor. Kijk uit wat je doet, want je weet waarvoor wij hier zitten. Houd je hand omlaag Joop hoor. Ik weet wel dat je zo niet bent, maar de verkeerde invloed volgt zo makkelijk. Nou joh, hou je haaks en schrijf gauw terug. De groeten maar en tot spoedig weerziens van Theo."

De waarschuwing om zijn hand omlaag te houden had te maken met de invoering van de Hitlergroet bij de NAD, die ook daar niet overal in goede aarde viel.

Theo trouwde in 1941 met Dien Veltman.
Bron: allesfamilie.nl