Koninginnedag in krijgsgevangenschap

De groep krijgsgevangen Nederlanders in kamp Olbernhau wilden het niet ongemerkt voorbij laten gaan.
Hoewel...
Deze dag-order hing aan de binnenzijde van de deur van de barak, en bleef zo op die dag verborgen voor de Duitsers!

De tekst luidt:
Dagorder van 31 augustus 1944.
Aan de manschappen van de Nederlandsche Weermacht in krijgsgevangenschap.
Heden, den 31e Augustus is wederom de geboortedag van onze geëerbiedigde vorstin, en kunnen bij niet nalaten om deze dag ongemerkt voorbij te laten gaan. (Noot, deze dubbele ontkenning was waarschijnlijk niet de bedoeling) Wij zijn er allen van overtuigd, dat dit de laatste verjaring is van onze Koningin, die wij in krijgsgevangenschap vieren en ook de laatste maal dat H.M. haar geboortedag in de vreemde zal moeten doorbrengen. Wij hopen en zijn er van overtuigd dat wij en Zij elkander weer spoedig in ons zo geliefde Vaderland weer zullen terug zien. Wij als soldaten van Hare Majesteit willen ook niets liever dan als het moet, nog eenmaal de wapenrok aantrekken om onze grenzen te verzekeren. Zien wij om ons henen, dan is de vrede niet ver meer en dan zullen wij meer dan ooit pal staan voor ons land en onze geliefde Koningin. God spare onze Koningin tot in lengte van dagen en geve ons spoedig de vrede. Leve de Koningin.
Vertrouwensman

H.G. Seelt
Onderofficier
M. van Dullemen

Op de achterzijde zijn nog sporen van grotere oranje letters te vinden. Waarschijnlijk waren ze bang dat dit te veel in het oog zou springen, mocht er een Duitser in de barak komen en hebben ze het papier daarna gebruikt voor een iets discretere variant.
De dag-order is nadien meegenomen door de Soldaat Hendricus George Seelt (1915-2006). Een Grenadier uit Rotterdam. Tijdens de oorlog zat hij in achtereenvolgens: Altengrabow, Mühlberg, Niederschmiedeberg, Gabriellehutten en Olbernhau.

Handgemaakt armbandje Franse KGF

Handgemaakte armbandje van een Franse krijgsgevangene; PDG staat voor prisonnier de guerre.

Rode kruis doos

Deze doos werd gevonden bij een inboedel-opruiming. Het betreft een doos voor vier voedselpakketten zoals het Rode Kruis dat stuurde naar krijgsgevangenen in de vele kampen.

V2s is een kwaliteitsgraad voor het karton. Interessant is dat de doos gestempeld met Navy Dept. wat Marine departement betekent; een militaire bestelling dus.

Onderbroek van een "kriegsgefangene"

Onderbroek gemerkt met KGF. 1
De Duitsers merkten vaak kleren van krijgsgevangenen door er KGF of KG (Kriegsgefangene) op te zetten. Daarnaast waren ook geverfde driehoeken of cirkels in gebruik. Een andere toegepaste methode was een stuk uit de kleding knippen en hier vervolgens een gekleurde lap overheen naaien, eveneens ook gekleurde driehoeken of cirkels. In sommige kampen hadden deze gekleurde vormen ook betekenis (vluchtgevaarlijk, werkschuw etc).

De kleding werd voornamelijk gemerkt om ontsnapping lastiger te maken. Burgerkleding die de gevangenen mee hadden genomen, mocht daarom enkel met een merk gedragen worden. Dit gold ook vaak voor makkelijk om te bouwen kledingstukken.

Herkenningsplaatjes Russenlager Lamsdorf

Twee herkenningsplaatjes afkomstig uit het Russenlager van het Stalag bij Lamsdorf.

Dit kamp werd in juli 1941 geopend als Stalag 318, maar aan het eind van dat jaar werd de naam veranderd in Stalag VIII F. Vandaar dat op het tweede plaatje Stalag 318 VIII F staat.

Naast Russen zaten er ook gevangenen van andere nationaliteiten.

In 1943 werd het kamp deel van Stalag 344, en ook als zodanig benoemd.

In 1944 kwamen er een groep gevangenen bij die in de Warschau opstand had gevochten, en een groep Slovaakse verzetsstrijders.

De condities in het kamp waren voor de Russen ontzettend slecht. Het dodental word geschat op de 40 000 van de 200 000 die in het kamp zijn geweest. De conventie van Geneve werd door de Duitsers niet op hen toegepast. 

In 1945 werden de gevangenen die nog konden lopen ge-evacueert naar het westen. De rest bleef, vaak meer dood dan levend, achter in het kamp. De Russen namen het kamp over op 17 maart 1945.

Stalag Luft III

Via Ebay kon ik deze prachtige set kopen, afkomstig van een krijgsgevangen RAF sergeant, J.W.S. Blakey.

De set bestaat uit een handgemaakte tas uit het kamp, een restje stof, een postzegel, een handgemaakt hangertje van zijn moeder/echtgenoot, zijn bomb-aimer wing, een Warrant Officer embleem en zijn dogtag uit Stalag Luft 3 welke helaas gebroken is.

Sergeant Blakey zat onder andere gevangen in Stalag Luft 3 te Sagan en Stalag 357 te Fallingbostel.

Van het toestel is mij een foto bekend, welke gemaakt is op de vooravond van de crash! 

Deze foto is in het bezit van het Imperial War Museum, en is te zien op hun site:

http://www.iwm.org.uk/collections/item/object/205218743

Via de 76 SQD associaton kreeg ik enkele scans toegestuurd van het Operational Record Book.

Hierin staat beschreven wie deelnamen aan de operatie, wat het doel was, en hoe de operatie is verlopen.

Vier crewmembers zijn overleden, drie werden gevangen genomen. Het moet een enorm traumatische ervaring geweest zijn.

Foto's personalkarte Stalag III A

De vier foto's zijn afkomstig van de zogenaamde Personalkarte, die elke krijgsgevangene kreeg in het Duitse registratiesysteem. Het betreft Franse en Belgische militairen in Stalag III A Luckenwalde. Een enorm kamp 50 km ten zuiden van Berlijn, waar duizenden gevangenen hebben gezeten.

Herkenningsplaatjes Stalag VIII B

Deze twee herkenningsplaatjes zijn eveneens afkomstig uit Stalag VIII B bij Lambinowice (onder de Duitse bezetting heette het Lamsdorf).

Het standaardmodel herkenningsplaatje voor geallieerde krijgsgevangenen in Duitse handen
7138 was het gevangenennummer

Hieronder een erg speciaal en zeldzaam herkenningsplaatje, die gevangenen erbij kregen, wanneer ze in het lazaret (de ziekenboeg) kwamen te liggen. Stalag VIII B had een enorm lazaret bestaande uit 11 stenen gebouwen, waarvan zes patiëntenruimtes waren en de rest bestond uit operatiekamers, een mortuarium, onderzoekruimtes, keukens en faciliteiten voor het verzorgende personeel.

De commandant van het lazaret was een Duitse Oberstarzt, maar voor de rest bestond het personeel volledig uit gevangenen, die overigens vanuit professie hun functie vervulden.

Lazar.
VIII B

87

Stalag VIII B Lamsdorf

 Een set van een Engelse POW, waarschijnlijk gevangengenomen bij Dunkirk, vroeg in de oorlog.
De set bestaat uit een aantal brieven, een lijstje met de inhoud van een rode kruis pakket, een portretfoto en een begravenisfoto, een na-oorlogse kaart met een aantal krijgsgevangenenkampen erop aangegeven, en een vestje.
De begravenisfoto is afkomstig uit Stalag VIII B te Lamsdorf. Waarschijnlijk een zieke of een gevangene die omgekomen is bij een bombardement of ongeval. Het portret komt uit Stalag XX A te Thorn.

POW Medical kit no. 4

Deze pakketten werden door het Rode Kruis toegezonden aan krijgsgevangenen, als aanvulling op de medische bevoorrading van een Duits krijgsgevangenenkamp (stalag/oflag). Bijna elk kamp had wel een zogenaamde "Revier" of "Lazarett" waar zieke gevangenen lagen. Soms werd hier goed gebruik van gemaakt door er gevangenen te laten onderduiken. De Duitsers waren namelijk erg bang voor besmettelijke ziektes in die tijd, en kwamen dus liever niet in een barak waar zich mogelijk besmettelijke ziektes bevonden!

Red cross parcel

Deze doos werd gebruikt om vier voedselpakketten van het rode kruis in te verzenden. Deze pakketten, die ongeveer éénmaal per week werden verstrekt aan de officieren, adelborsten en cadetten te Stanislau, vormden een belangrijke aanvulling op het rantsoen. De pakketten kwamen van het Amerikaanse, Engelse en Nederlandse rode kruis.

De doos is gestuurd naar (of via) Leeuwarden, en er zit een etiket op dat geadresseerd is aan Mejuffrouw Blaauw, helaas is dit etiket erg verweerd door de tand des tijds, en slecht leesbaar.

Lagergeld

Deze biljetjes, het zogenaamde Kriegsgefangenen Lagergeld, werden in verschillende Duitse krijgsgevangenenkampen gebruikt om in de kantine wat te kunnen kopen. Dit kwam natuurlijk lang niet altijd voor, gezien de condities in de verschillende kampen vaak verschilde. In het boek prikkeldraad word dit ook zo beschreven door een Nederlandse krijgsgevangene, die in verschillende stalags heeft gezeten; geen enkel kamp was hetzelfde.