Zoeken in deze blog

Posts tonen met het label Stanislau. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Stanislau. Alle posts tonen

zondag 26 april 2026

St. Nicolaas - Kerst Revue

Een prachtige poster voor de sinterklaas-kerstrevue in krijgsgevangenenkamp Stanislau, waar 2000 Nederlandse officieren gevangen zaten. O.K. staat voor opgepikte knapen, een cabaretgezelschap voor en door officieren, om de gevangenen uit de sleur halen, zodat ze hun zorgen eens opzij konden zetten. De show die vele malen werd opgevoerd bevatte onder meer een zigeunerorkest, cabaret, opera, dans, Johny and Jones, intermezzo's, orkest, the longwater pionneers etc. etc.

De poster is gemaakt door Tlt. G. van Amstel, schrijver van het boek "De zak met vlooien". Een absolute aanrader voor iedereen die interesse heeft in de geschiedenis van de wo2.

Een geweldige schenking van dhr. Ziëck, waarvoor dank!!

M.m.v.:

Kapt. de Boer, kapt. v.d. Burg, c.v. de Jong, kapt. Bont, lt. Brantjes, c.s. v. Vianen, lt. Miedema, lt. Brouwer, lt. Hussem, lt. Pantus, lt. Kroon, lt. v.d. Zande, maj. Jhr. Gevaerts, kapt. Bont, lt. Moraal, lt. Rouffaer, lt. Callenbach, c.v. Suyderhout, lt. van Amstel








Schenking foto's majoor J.C.A. Meijer

Van Dhr. Coumou heb ik al eerdere een aantal interessante schenkingen mogen ontvangen, en pas was het weer raak. Ik kreeg een vijftal prachtige foto's en het militair identiteitsbewijs van majoor J.C.A. Meijer, in de meidagen van 1940 commandant van het Ie bataljon van het 38e Regiment Infanterie.

De meest interessante foto is een nog onbekende uit kamp Neubrandenburg. Uit dit kamp zijn veel minder foto's bekend dan uit kamp Stanislau, waar de officieren zaten voordat ze in januari 1944 op transport gingen vanwege het naderende front. Op de foto is majoor Meijer te zien met een Engelse battle dress, met daarop rangemblemen op de kraag en een Nederlandse mouwleeuw. Mij was al bekend dat aan de Colditzers Britse tenuen verstrekt waren, maar dat ook andere officieren die kregen was nieuw, en zeker het feit dat ze zelfs rang- en nationaliteitsemblemen droegen!

Eenmaal terug in Nederland maakte hij deel uit van de commissie verantwoording krijgsgevangen officier der Koninklijke Landmacht. In oktober 1948 kreeg hij eervol ontslag, inmiddels in de rang van kolonel.

Officieren voor de ingang van een barak in Oflag 67 Neubrandenburg. Majoor J.C.A. Meijer linksvoor.


Conservendepot kamp Stanislau

En enkele vooroorlogse kiekjes:





 

donderdag 26 december 2024

Brief adelborst Frans de Ridder

 Op 1 december 1943 schreef adelborst Frans de Ridder deze brief met kerstwens naar huis.

Ja, zo vroeg al, want de post was er niet met een dag of twee. Langs de rand versierde medegevangene Hans (“Tjot”) Geerligs hem met mooi kerstachtig hulstblad.

“Gaat u weer Kerstmis vieren met een eenvoudig dineetje en de rode linten met kaarsen op tafel? En een kerstboompje? Wij gaan ’n gezellig diner houden.”

Ruim een maand later ging het kamp op transport naar Neubrandenburg. Gedurende dit transport zou hij uit de rijdende trein ontsnappen, maar na twee dagen en nachten werd hij weer opgepakt en kwam hij via een Poolse gevangenis en het grote kamp voor Britse krijgsgevangenen, Stalag 344 Lamsdorf, weer terug bij de groep in kamp Neubrandenburg.



dinsdag 26 december 2023

Kerstmenu Stanislau 1943

Ook in kamp Stanislau had men gespaard voor het kerstmaal. Vele krijgsgevangen officieren waren in gevangenschap aan het tekenen geslagen en zodoende beschikte menig kamer ook over prachtige menukaartjes, die naderhand gewoontegetrouw voorzien werden van de handtekeningen van de deelnemers. Het leuke is dat een van de tafelgasten luitenant G. van Amstel was, die zijn ervaringen optekende in het boek "De zak met vlooien", mijn persoonlijke favoriet!






De tafelgasten (allen luitenants) van kamer 251 te Stanislau, 1e rij:G.D. van Epen

Jhr. E.D. van Nispen
J.N. Paro
C.L. Jongenburger
A. van Gilst
J. Slegtenhorst
J.N.A. Verloop
J.W. Pik
M.J. Haasdonk
C.H.E. Brainisch von Brainich Felth (Ltz. 2)
J.G. de Bruin
R.F. Kranenborg
A.T.A.M. van Heerde

2e rij:
G.A. van den Bergh
B.H.J. Callenbach
J. van den Breemer
G.B. van Amstel
A.L. Mes
J. van Oss

zondag 26 november 2023

Luitenant-waarnemer J.J. Cramer

En alweer kon ik twee items toevoegen aan de set van Luitenant-waarnemer J.J. Cramer!

Door een tip van een bevriend verzamelaar kwam ik zijn de foto van zijn registratiekaart op het spoor en niet lang daarna diende een andere verzamelaar zich aan die een broodplankje had wat Cramer in Langwasser bewerkt had (Tim en Jan, bedankt!). Twee prachtige aanwinsten die de set nóg completer maken!





Cramer vloog in de meidagen van 1940 verkenningsvluchten in de Fokker C V vanaf het vliegpark Haamstede over Brabant en het zuidelijke deel van de Grebbelinie, bij Wageningen. Hij maakte deel uit van de groep officieren, cadetten en adelborsten die vanaf mei 1942 in krijgsgevangenschap gingen. Na de oorlog zweeg hij over zijn drie jaren achter prikkeldraad. Cramer zou uiteindelijk de dienst uit gaan als Kolonel bij de Luchtmacht. Hij was een bevlogen pistoolschutter en elk jaar wordt er op Heumensoord nog het Open Militair Kampioenschap (Kolonel) Cramer Revolver gehouden.

 


zondag 5 maart 2023

Luitenant-waarnemer J.J. Cramer en dpl. soldaat T.C. Wildenburg

Recentelijk mocht ik van Dhr. Coumou en een anonieme schenker weer interessant materiaal ontvangen. Het gaat om drie voorschriften van de luchtvaartdienst, zoals onze luchtmacht voor de oorlog heette en een brief uit Stalag IV G. 

Toen ik de voorschriften ontving sloeg bij het lezen van één van de handtekeningen mijn hart een keertje over. Daar staat de naam J.J. Cramer! Van deze luitenant-waarnemer die in de jaren 42-45 in krijgsgevangenschap mocht ik al eerder een schenking ontvangen, uit de handen van Dhr. Ziëck. Wat een toeval!




De brief is ook zeer interessant. Geschreven door Soldaat Theodorus C. Wildenburg vanuit Paunsdorf (Leipzig). Daar was een buitencommando van Stalag IV G Oschatz, waar de krijgsgevangenen moesten werken in de munitiefabriek van HASAG. Dit was tegen de conventie van Geneve, waarin is vastgelegd dat krijgsgevangenen niet in de oorlogsindustrie tewerkgesteld mogen worden. Verscheidene protesten mochten niet baten. 



De brief is geschreven naar Arbeidsman J. Wildenburg, die voor de Nederlandse Arbeidsdienst werkte in het NAD kamp te Diessen, Brabant. Mogelijk was dit een broer of neef van Theo. De inhoud van de brief is opmerkelijk.

"Beste Joop,
Gek hé, 'n kaartje van me, maar jij zit daar ook in de ellende, al is 't niet zo erg als wij, dus we zijn lotgenoten zo'n beetje. Hoor hou je taai kerel, laat je niet nemen door die gasten en je kameraden hoor. Kijk uit wat je doet, want je weet waarvoor wij hier zitten. Houd je hand omlaag Joop hoor. Ik weet wel dat je zo niet bent, maar de verkeerde invloed volgt zo makkelijk. Nou joh, hou je haaks en schrijf gauw terug. De groeten maar en tot spoedig weerziens van Theo."

De waarschuwing om zijn hand omlaag te houden had te maken met de invoering van de Hitlergroet bij de NAD, die ook daar niet overal in goede aarde viel.

Theo trouwde in 1941 met Dien Veltman.
Bron: allesfamilie.nl


maandag 25 juli 2022

Woordenboek gebruikt door luitenant Arriëns

Een klein Duits-Russisch soldatenwoordenboekje gebruikt door luitenant W.J. Arriëns om met de Russen te communiceren direct na de bevrijding van kamp Neubrandenburg. Vermoedelijk is er toen een stapel van deze boekjes gevonden en verspreid onder de krijgsgevangenen, gezien meerdere oud-gevangenen dit type boekje hadden.




 

Majoors in Stanislau

Van Dhr. van Laar mocht ik deze prachtige foto ontvangen. De foto toont zes majoors in kamp Stanislau. Linksachter is Majoor F.H.H.M. ten Bensel te zien, commandant van de Ie Afdeling van het 23e Regiment Artillerie. De foto is in juni 1943 naar zijn vrouw in Ede verstuurd.


 

donderdag 27 januari 2022

Baron achter prikkeldraad

 

Enkele foto's van de expositie "Barones in oorlogstijd" in slot Zuylen, zomer 2020, waar we een kleine bijdrage aan mochten leveren. De tweede luitenant der huzaren W.R.A. Baron van Tuyll van Serooskerken zat drie jaar in krijgsgevangenschap, en maakte zich onder andere verdienstelijk als lid van de kerkenraad van de protestantse noodgemeente te Stanislau.




zaterdag 27 maart 2021

Ritmeester W.E. Mathon, kamp Stanislau

Een postkaart uit kamp Stanislau van Ritmeester Willem Edmond Mathon (1889-1947), 3e Regiment Huzaren.
"Geen borrel of biertje, weinig rooken, eten beperkt maar voldoende."


 

zaterdag 17 oktober 2020

Melding uit kamp Stanislau; verboden gedicht gevonden!

 Vijf dagen streng voor de Hollandse krijgsgevangene Luitenant G.G. van Tol, wegens het bezit van een gedicht waarin de Wehrmacht en Goebbels op de hak werden genomen. Helaas werd het gedicht gevonden en de kampleiding stelde minder prijs op het gedicht dan van Tol en zijn medegevangenen, wat hem vijf dagen in de nor kostte.



zaterdag 30 mei 2020

Officier der MSD van der Tak, marine-officier in krijgsgevangenschap

De boernoes van Officier MSD Gerrit van der Tak, gedragen gedurende zijn krijgsgevangenschap 1942-1945. Omdat het een zwarte uniformjas betreft die eventueel omgebouwd kon worden naar een burgerjas bij een ontsnapping, zijn de letters KGF op de rug geschilderd. Dit stond voor KRIEGSGEFANGENE. 






Gerrit van der Tak in kamp Stanislau. Op zijn pet het embleem van de Marine Stoomvaartdienst. Rechts van hem staat een officier die een boernoes draagt.


zaterdag 18 april 2020

Foto krijgsgevangen intendanten te Stanislau, winter 1943

Staand v.l.n.r.:
Kapitein H. Kromhout, Kapitein P.J. v.d. Burg,  Kapitein K.D. Scheffer, Kapitein W.J.A. Vis, Kapitein F. Wijnman, Kapitein W.A. Scheuermann, Majoor C.A.J. Kroeze, 
Kapitein F.A. Nieuwland,  Kapitein P.J. de Bont, Majoor J. Vethake, Kapitein J.P. de Hingh

Zittend v.l.n.r.:
Kapitein P. van der Heide, Majoor P.J.T. de Roos, Luitenant-kolonel P.P.W. van Leeuwen, Kolonel W. Schutte, Majoor J.P.H. van Aalst, Kapitein J.A. van Boven



 


Tekening kamp Neubrandenburg

Prachtige tekening gemaakt in het krijgsgevangenenkamp Neubrandenburg, Oflag 67. De tekenaar, met de initialen T. T. H. is mij helaas nog onbekend. Op de tekening zie je een bed in een van de barakken van het kamp, met daaromheen rondslingerende uniformstukken, een kat, foto's van familie en het thuisfront, door het rode kruis gezonden pakketten, etenswaren en boeken en een kolenkit.


Rechts op het plankje Milko powdered milk en Rowntrees Cocoa.
Afbeelding kan het volgende bevatten: 1 persoon
Geen fotobeschrijving beschikbaar.

Foto Luteyn, Knoop en Portier

Pagina 9 uit het album van cadet-sergeant Snijdewint, KMA 1939-1940.
Het senaat dat bestond uit:
-Tonny Luteyn
-Johannes Henri "Hans" Knoop
-B.F. Portier

In 1940 moesten ook de cadetten de erewoordverklaring ondertekenen waarin stond dat zij niets tegen het Duitse rijk zouden ondernemen zolang Nederland met hen in staat van oorlog was.
Knoop gaf als voorzitter van de commissie advies wel te tekenen, en dat werd dan ook massaal gedaan. In zijn mening was een erewoord aan de Duitsers niets waard, gezien zij zelf continu hun erewoord braken. Hij en Portier tekenden dan ook. Luteyn daarin tegen weigerde. Dat betekende voor hem en een groep van 68 andere officieren (waaronder overigens één stoker) het begin van hun krijgsgevangenschap. Zij kwamen in kamp Colditz terecht (later zou deze groep bij de andere officieren in Stanislau komen).

Op 5 januari 1942 ontsnapte Luteyn samen met de Britse luitenant Airey Neave. De Engelsen hadden een manier gevonden om in de wachtkamer te komen. Gezien Luteyn Duits sprak werd hij gekozen om ook te ontsnappen. Op de bewuste avond gingen zij verkleed als Leutnants de wachtkamer in, waar de bewakers netjes voor hen opstonden om te groeten. Rustig wandelden ze naar het park, waar ze over de muur heen klommen, hun Duitse uniformen begroeven en netjes in hun burgerkleding hun reis vervolgden naar Leisnig, waar ze de trein naar Leipzig namen. Hun route was precies uitgekiend. Hans Larive, een marine officier de eerder ontsnapte maar bij de grens naar Zwitserland was gepakt, had destijds van een iets te praatgrage abwehr-offizier te horen gekregen hoe het hem wel had kunnen lukken. Deze informatie is later bij meerdere ontsnappingspogingen gebruikt.
In Leipzig moesten Luteyn en Neave 12 uur wachten. Een mooie gelegenheid om een bezoek aan de bioscoop te brengen!
Toen ze in Ulm opnieuw een treinkaartje moesten kopen, vond de dame achter de toonbank het verdacht. Ze werden opgepakt door de lokale politie, maar ontsnapten weer en haalden nu lopend en met de trein de laatste kilometers tot aan de Zwitserse grens. Het laatste stuk over de grens was gevaarlijk; een open terrein waar de politie hen zou kunnen zien. Ze schudden elkaar de hand en renden het hele stuk tot aan het Zwitserse dorp Ramsen. Voor de ontsnapping kreeg hij het Bronzen Kruis. Via Suriname ging hij naar Australië waar hij zich bij het KNIL aansloot.
Airey Neave ging voor MI9 werken. Na de oorlog werd hij parlementslid. In 1979 werd hij vermoord tijdens een aanslag door de IRA.

Hans Knoop liet tijdens de oorlog ook zien dat hij geen waarde hechtte aan de ondertekende verklaring. Hij sloot zich aan bij de verzetsgroep “Legioen Oud Frontstrijders” in Amsterdam. Na een mislukte poging om een verrader te liquideren moesten hij, mede-gezochte Gijs de Jong en nog twee andere verzetsleden het schip ruimen en probeerden zij Zwitserland te bereiken. Zijn drie metgezellen werden in Frankrijk gepakt, maar Knoop kon ontkomen. Twee van hen lukte het alsnog Engeland te bereiken. Kist werd later gefusilleerd. In Toulouse kwam Knoop in contact met een andere Nederlander; G.A. van Dam met wie hij Spanje bereikte. In Madrid scheidden hun wegen, maar beiden ontkwamen naar Engeland. Vanaf daar ging Knoop naar Amerika om tot vlieger opgeleid te worden. Bij het 120 squadron RAAF vloog hij vanuit Australië als KNIL-vlieger missies tegen Japan. Na de capitulatie kwam hij bij het 121 squadron terecht dat in de onafhankelijkheidsoorlog deelnam. Hij werd commandant van dit squadron. Later werd hij commandant van de vliegbasis Leeuwarden en uiteindelijk sloot hij zijn carrière af als Bevelhebber der Luchtstrijdkrachten. Hij bereikte de rang van luitenant-generaal.
Portier werd in mei 1942 opgeroepen voor een verplichte controle. Hij meldde zich in Breda, maar de controle bleek een list en hij werd teruggevoerd in krijgsgevangenschap. De groep van ruim 2000 officieren, cadetten en adelborsten verbleef tot de bevrijding in de kampen Oflag XIII B Neurenberg-Langwasser, Stalag 371 Stanislau en Oflag 67 Neubrandenburg. Na de oorlog bereikte hij de rang kapitein bij de genie.


vrijdag 15 maart 2019

Groepsfoto officierskamp Stalag 371 Stanislau

Stanislau 19 december 1942
Staande van links naar rechts de eerste luitenants 
W. Visserman
 J. van Oss
 J.G. de Bruin         
 J.N.A. Verloop
 A.L. Mes
 J.L.A. Haase
 C.L. Jongenburger

Gezeten van links naar rechts eerste luitenants:
E.D. van Nispen
R.F. Kranenborg
C.J.J. van Tatenhove
H. Varenkamp (ltz2)
J. van den Breemer
J. Slegtenhorst
M.J. Haasdonk
T.M. Bedeaux (ltz2)



woensdag 27 februari 2019

Herkenningsplaatje Ltz. Frijdal

Zinken herkenningsplaatje van Luitenant ter Zee J.H. Frijdal.
De jonge officier werd in april 1940 benoemd tot Luitenant ter Zee 3e Klasse bij de Marine Stoomvaartdienst.
In 1942 werd hij net als de andere beroepsofficieren teruggevoerd in krijgsgevangenschap. Hij zat in achtereenvolgens de volgende kampen:
 -Oflag XIII B Nürnberg-Langwasser
-Stalag 371 Stanislau
-Oflag 67 Neubrandenburg


vrijdag 28 september 2018

Herkenningsplaatje KGF 31511


Dit plaatje werd gedurende de hele krijgsgevangenschap gedragen door kapitein F.H. Zegers. Voor 1940 diende hij bij de 2e luchtvaartafdeeling. In 1942 werd hij net als de andere beroepsofficieren teruggevoerd in krijgsgevangenschap. Hij zat in achtereenvolgens de volgende kampen:
 -Oflag XIII B Nürnberg-Langwasser
-Stalag 371 Stanislau
-Oflag 67 Neubrandenburg
-Ilag VII Tittmoning

zaterdag 13 januari 2018

Schenking tekeningen Ruygrok

Van Dhr. Ziëck ontving ik een map met sublieme tekeningen van Gerard Ruygrok, die tijdens zijn krijgsgevangenschap vele portretten, stillevens en taferelen maakte. De tekeningen geven een hele bijzondere kijk in hoe het leven van een krijgsgevangen officier eruit zag, ze trekken je als het ware mee de geschiedenis in.
Hierbij een kleine selectie (meer zal nog volgen).

Albert heeft jarenlang met zijn collectie exposities georganiseerd. Daarnaast ook vele reünies, reizen, lezingen etc. Dit alles ten dienste van de oud-gevangenen, hun families en voor de geschiedenis. Na zo'n 50 jaar gaat hij nu "met pensioen". De collectie draagt hij over aan een volgende generatie die zijn werk mag overnemen. Het is voor mij dan ook een grote eer om een groot deel van zijn collectie geschonken te krijgen, gezien zijn uitstekende verdiensten. De lat ligt hoog!
Albert, wederom enorm bedankt voor je zeer bijzondere schenkingen!